در تازهترین تحولات درگیریهای منطقهای، منابع معتبر بینالمللی از جمله، والاستریت ژورنال، ایر اند اسپیس فورسز مگزین و تصاویر ماهوارهای و میدانی منتشرشده، تأیید کردهاند که در حمله موشکی و پهپادی ایران به پایگاه هوایی شاهزاده سلطان (پرنس سلطان) در عربستان سعودی، سه فروند هواپیمای آواکس امریکایی از نوع E-3 Sentry به طور کامل منهدم یا از رده عملیاتی خارج شدهاند.
کابل ۲۴: این حمله که در تاریخ ۲۷ مارچ ۲۰۲۶ (۸ حمل ۱۴۰۵) انجام شد، بخشی از عملیات تلافیجویانه ایران در پاسخ به حملات قبلی به تأسیسات آن کشور بودهاست.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی پیش از این اعلام کرده بود که پایگاههای مورد استفاده نیروهای امریکایی در منطقه را هدف قرار خواهد داد.
پس از عملیات، اطلاعیه رسمی سپاه از انهدام چندین هواپیمای سوخترسان KC-135 و هواپیماهای پشتیبانی هوایی خبر داد. تصاویر منتشرشده در شبکههای اجتماعی و رسانهها، بقایای هواپیماها را با شمارههای ثبت قابل مشاهده نشان میدهد که توسط کارشناسان و رسانههای معتبر بررسی و صحت آنها تأیید شدهاست.
هواپیمای E-3 Sentry، معروف به آواکس، یکی از کلیدیترین داراییهای نیروی هوایی امریکاست. این هواپیما مجهز به رادار قدرتمند برای رصد هوایی، فرماندهی و کنترل عملیات است و میتواند همزمان صدها هدف را شناسایی و مدیریت کند. امریکا پیش از این حمله حدود ۱۶ فروند از این هواپیما را به صورت عملیاتی در اختیار داشت.
انهدام سه فروند از آنها، ضربهای جدی به توان رصد و هماهنگی هوایی ایالات متحده در منطقه خلیج فارس وارد میکند. هر فروند آواکس ارزشی حدود ۵۰۰ تا ۷۰۰ میلیون دالر دارد و با توجه به توقف خط تولید، جایگزینی آنها زمانبر و پرهزینه خواهد بود.
علاوه بر آواکسها، گزارشها حاکی از آسیب جدی یا انهدام چندین هواپیمای سوخترسان KC-135 Stratotanker است که نقش حیاتی در پشتیبانی از جنگندهها و بمبافکنهای امریکایی دارند.
تصاویر ماهوارهای و عکسهای میدانی، صحنههای گستردهای از تخریب در خط پرواز پایگاه را نشان میدهد؛ از جمله بدنه متلاشیشده هواپیماها، قطعات پراکنده و حضور نیروهای امدادی با تجهیزات حفاظتی.در این حمله، دستکم ۱۲ تا ۱۵ سرباز امریکایی زخمی شدند که حال چند نفر از آنها وخیم گزارش شدهاست.
مقامات آمریکایی تاکنون از اظهارنظر رسمی خودداری کردهاند و پنتاگون جزئیات دقیق خسارات را منتشر نکرده است. با این حال، منابع نزدیک به موضوع از «خسارت قابل توجه» و «تأثیر بر آمادگی عملیاتی» سخن گفتهاند.این رویداد در حالی رخ میدهد که تنشها میان ایران و محور امریکا-اسرائیل-عربستان در هفتههای اخیر به شدت افزایش یافتهاست.
تحلیلگران نظامی معتقدند انهدام آواکسها میتواند بر توازن قدرت هوایی در منطقه تأثیر بگذارد و آمریکا را وادار به بازنگری در استقرار نیروهای خود کند. پایگاه شاهزاده سلطان یکی از مهمترین مراکز حضور نیروهای آمریکایی در عربستان است و میزبان تجهیزات پیشرفته رصد و پشتیبانی بودهاست.
تا لحظه انتشار این گزارش، هیچ واکنش رسمی از سوی دولت امریکا یا عربستان سعودی منتشر نشده، اما انتظار میرود در ساعات آینده بیانیههایی در این زمینه صادر شود.
این حمله یکی از جدیترین ضربهها به داراییهای استراتژیک هوایی امریکا از آغاز درگیریهای اخیر به شمار میرود و میتواند پیامدهای بلندمدتی برای امنیت پروازها و عملیات مشترک در منطقه داشته باشد.
