هرچه از ریشههای تاریخی خود فاصله میگیریم، اشتیاق و توانایی ما برای کشف و درک آنها بیشتر میشود. سومریان، همان قومی که حدود ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد مسیح در دل خاک آرام گرفتند، نخستین آموزگاران اندیشه بشری بودند.
کابل ۲۴: برخی تاریخنگاران میپندارند که این قوم از نواحی قفقاز و سرزمینی میان دریاچههای آرال و خزر برخاستهاند؛ قومی که خود را «سیهگیسوان» مینامیدند.
در مقابل نظریه مهاجرت، گروهی دیگر از پژوهشگران، سومریان را قومی بومزاد (Autochtone) در خاستگاه بینالنهرین میدانند؛ مردمانی که مسیر تکامل خود را با خشتبهخشتِ ساخت نخستین شهرها، شالودهریزی نهادهای اجتماعی و اختراع خط و کتابت به اوج رساندند.
از این نخستین آموزگاران جهان، میراثی غنی، دینی و فرهنگی بر جای مانده که شالوده اندیشه انسان غربی و شرقی را شکل دادهاست.
این میراث، شناسنامه واقعی تمدن ماست؛ پیشدرآمدی است بر شاهکارهایی چون *ایلیاد* هومر و *سفر آفرینش* در تورات، آن هم در فاصلهای بیش از هزار سال پیش از نگارش آنها.
چند عبارت کلیدی و برجسته از کتاب
* «مرگ، سرنوشت محتوم خاکیان است؛ اما نام نیکی که بر لوح سنگ نوشته شود، بر زمان چیره خواهد شد.»
* «گیلگمش در جستوجوی جاودانگی به انتهای جهان تاخت، اما در بازگشت دریافت که جاودانگی، زیستن در میان یادهاست.»
* «آنجا که خط آغاز شد، ترس انسان از فراموشی به هنر بدل گشت.»
خلاصه اندیشه حماسه:
حماسه گیلگمش نبرد انسان با تقدیر است؛ شاهکاری که نشان میدهد خردمندی نه با گریز از مرگ، بلکه با پذیرش آن و ساختن دنیایی آبادتر بهدست میآید.
