شیخ هبتالله آخندزاده، رهبر امارت اسلامی افغانستان، فرمان تازهای صادر کرد که بر اساس آن، اصطلاحات بیگانه (اجنبی) از اسناد اداری و اصولی دولت حذف و با معادلهای اسلامی و افغانی جایگزین شود.
کابل ۲۴: در این فرمان که به وزارتهای معارف، تحصیلات عالی، اطلاعات و فرهنگ، اکادمی علوم و اداره امور ابلاغ شده، ایجاد هیأتی مشترک به رهبری وزارت عدلیه برای ارزیابی و تغییر این اصطلاحات دستور داده شدهاست.
رهبری این هیأت بر عهده وزارت عدلیه خواهد بود و اعضای آن شامل نمایندگان وزارتهای تحصیلات عالی، معارف، اطلاعات و فرهنگ و ریاستهای اکادمی علوم و اداره امور میشوند.
این فرمان در چهار ماده تنظیم شده است. طبق ماده دوم، تمام ادارات امارتی مکلف هستند اصطلاحات بیگانهای را که در اسناد و مکاتبات اداری خود به کار میبرند، جمعآوری کنند، بدیل مناسب برای هر کدام پیشنهاد دهند و همراه با دلیل، جدول آن را به هیأت مربوطه تسلیم نمایند.
ماده سوم هیأت را موظف میکند که اصطلاحات ارسالشده را بررسی کند، با در نظر گرفتن اصطلاحات اسلامی و افغانی، معادلهای مستند و مناسب انتخاب نماید و نظر نهایی خود را به رهبری امارت اسلامی ارائه دهد.
هیأت در صورت نیاز میتواند نمایندگان ادارات مربوطه را برای ارائه توضیحات دعوت کند.ماده چهارم تأکید دارد که این فرمان از تاریخ صدور لازمالاجرا است و باید در جریده رسمی منتشر شود.
هدف اصلی این فرمان، پاکسازی زبان اداری از واژگان خارجی و تقویت هویت اسلامی و ملی در اسناد دولتی عنوان شدهاست.
مقامات معتقدند استفاده از اصطلاحات بیگانه باید با معادلهای بومی و شرعی جایگزین شود تا زبان رسمی دولت با ارزشهای امارت اسلامی همخوانی بیشتری داشته باشد.
پیش از این نیز وزارت عدلیه اعلام کرده بود که در سال ۱۴۰۴ هجری شمسی، هفت قانون و سه کارشیوه پس از تصویب و توشیح رهبر امارت اسلامی، در جریده رسمی چاپ و در دسترس عموم قرار گرفتهاست.
این فرمان جدید نشاندهنده ادامه سیاستهای امارت اسلامی در حوزه فرهنگی و اداری برای ترویج زبان و اصطلاحات منطبق با مبانی دینی و ملی افغانستان است.
انتظار میرود با اجرای آن، تغییرات گستردهای در اسناد رسمی، قوانین، مقررات و مکاتبات دولتی ایجاد شود.هیأت ارزیابی موظف است فرآیند بررسی را به سرعت پیش ببرد تا بدیلهای پیشنهادی هرچه زودتر نهایی و ابلاغ شوند.
این اقدام میتواند گام مهمی در جهت یکسانسازی و بومیسازی زبان اداری در تمام سطوح حکومتی باشد.
