شورای امنیت سازمان ملل متحد در جدیدترین گزارش خود، اختلافات عمیق میان اعضای دائمی این شورا درباره آینده افغانستان را آشکار کردهاست.
کابل ۲۴: این گزارش نشان میدهد که هرچند قدرتهای بزرگ جهان بر برخی اصول کلی توافق دارند، اما در روشهای عملی و راهبردی برای دستیابی به اهداف مشترک، شکاف جدی وجود دارد.
اعضای دائمی شورای امنیت بر لزوم تشکیل حکومت فراگیر، پایبندی به تعهدات بینالمللی و پاکسازی کامل افغانستان از تروریسم اتفاقنظر دارند.
با این حال، اختلاف اصلی بر سر «شیوه» دستیابی به این اهداف است. ایالات متحده همچنان بر اولویتهای امنیتی خود تأکید دارد و اصلیترین اهدافش را حفاظت از شهروندان امریکایی، کاهش تهدیدهای تروریستی و آزادی شهروندان آمریکایی بازداشتشده در افغانستان تعریف کردهاست.
در مقابل، چین و روسیه رویکردی کاملاً متفاوت اتخاذ کردهاند. این دو کشور معتقدند جامعه جهانی باید بدون اعمال فشارهای سیاسی و بدون مشروط کردن کمکها به مسائل حقوق بشری مانند حقوق زنان و دختران، با امارت اسلامی تعامل کند.
آنها از گفتوگوی مستقیم و بدون پیششرط با مقامات افغانستان حمایت میکنند و خواستار رفع تحریمهای بینالمللی بر داراییهای افغانستان و مقامات امارت اسلامی هستند.
به اعتقاد مسکو و پکن، فشارهای سیاسی نه تنها مؤثر نیستند، بلکه میتوانند وضعیت انسانی را بدتر کنند.گزارش شورای امنیت به مسائل دیگری نیز پرداختهاست؛ از جمله چالشهای امنیتی، وضعیت حقوق بشر، تنشهای مرزی میان افغانستان و پاکستان، بحران انسانی شدید و روند بازگشت مهاجران به کشور.
در این میان، بحران اقتصادی و انسانی افغانستان به یکی از دغدغههای اصلی تبدیل شده و نیاز به کمکهای فوری بدون شرط را برجسته کرده است.یکی از موضوعات مهم نشست آتی شورای امنیت، تمدید مأموریت یوناما (نمایندگی ویژه سازمان ملل در افغانستان) است.
این مأموریت پیشتر به درخواست ایالات متحده تنها برای سه ماه تمدید شده بود و حالا بحث بر سر مدت و شرایط ادامه آن جریان دارد.امارت اسلامی تاکنون در واکنش به این گزارش سکوت اختیار کرده، اما پیش از این بارها از موضع چین و روسیه در حمایت از تعامل سازنده، برداشتن تحریمها و فراهم کردن فضای بیشتر برای کمکهای اقتصادی استقبال کردهاست.
این اختلافات نشاندهنده رقابت ژئوپلیتیک گستردهتر بر سر افغانستان است. در حالی که آمریکا بر امنیت و حقوق بشر تأکید دارد، چین و روسیه بر ثبات منطقهای، مبارزه مشترک با تروریسم و فرصتهای اقتصادی تمرکز کردهاند.
نتیجه این اختلافات میتواند بر آینده کمکهای بینالمللی، وضعیت انسانی و ثبات بلندمدت افغانستان تأثیرگذار باشد.
