سازمان همکاری شانگهای (SCO) پس از چهار سال وقفه، گامهای جدی برای احیای گروه تماس خود با افغانستان برداشتهاست.
کابل ۲۴: احمدسعید مرادزاده، معاون دبیرکل این سازمان، در گفتوگو با رسانه روسی در حاشیه مجمع سنپترزبورگ اعلام کرد که کشورهای عضو در حال بررسی راهکارهای ازسرگیری این سازوکار مهم امنیتی هستند.
افغانستان به عنوان همسایه طبیعی و مرکزی در نقشه جغرافیایی شانگهای، همچنان در کانون توجه اعضای این سازمان قرار دارد. مرادزاده تأکید کرد که انتظار میرود موضوع افغانستان در اعلامیه نهایی نشست سران شانگهای در بیشکک نیز بازتاب یابد.
او با اشاره به موقعیت ژئوپلیتیک افغانستان گفت: «اگر به نقشه منطقهای سازمان نگاه کنید، افغانستان دقیقاً در مرکز قرار دارد و همزمان دارای جایگاه ناظر است.»احیای گروه تماس، سازوکاری کلیدی برای هماهنگی مواضع امنیتی، مبارزه با تروریسم، قاچاق مواد مخدر و ثبات منطقهای محسوب میشود.
پس از چهار سال سکوت نسبی، نخستین رایزنیهای جدی اعضای شانگهای درباره افغانستان به ابتکار تاجیکستان در شهر دوشنبه برگزار شد.
این نشست مشورتی دو روزه (۱۰ و ۱۱ سپتامبر سال گذشته) با حضور نمایندگان ویژه کشورهای عضو در امور افغانستان برگزار گردید.در مرحله اول نشست، نمایندگان بر موارد ثبتشده در اعلامیههای قبلی سازمان تأکید کردند.
در مرحله دوم، بحثها به سمت موضوعات اجرایی و عملی همکاریها، از جمله کمکهای بشردوستانه، پروژههای توسعه اقتصادی، اتصال منطقهای و مسائل امنیتی پیش رفت. این تحول نشاندهنده بازگشت جدی شانگهای به پرونده افغانستان پس از تسلط دوباره امارت اسلامی است.
سازمان همکاری شانگهای از ابتدا تحولات افغانستان را یکی از مهمترین چالشهای امنیتی منطقهای دانسته است. اعضای کلیدی مانند روسیه، چین، هند، پاکستان، ایران و کشورهای آسیای مرکزی بر ضرورت برقراری ثبات، امنیت پایدار و توسعه اقتصادی در این کشور تأکید دارند.
احیای گروه تماس میتواند بستری برای تعامل عملیتر با افغانستان فراهم کند.
بازگشت شانگهای به دیپلماسی فعال با کابل میتواند به کاهش تنشها، تسهیل تجارت منطقهای و اجرای پروژههای بزرگ اقتصادی مانند کریدورهای حملونقل کمک کند.
احیای گروه تماس نه تنها فرصتی برای شانگهای به منظور ایفای نقش مؤثرتر در آسیای مرکزی است، بلکه میتواند افغانستان را از انزوای نسبی خارج کرده و به سمت تعامل سازنده با جامعه منطقهای سوق دهد.
موفقیت این تلاشها به اراده مشترک اعضا و انعطافپذیری طرف افغانستانی بستگی خواهد داشت.
